Geachte dorpsgenoten,
Dikwijls herdenken we in de
mis een overledene bij gelegenheid van zijn verjaardag. Meestal betreft
het oudere mensen. Vandaag herdenken wij Nicky Verstappen die op
donderdag 13 maart 21 jaar zou zijn geworden.
Vragen over en aan de dood
krijgen geen antwoord. “Waarom” is een vraag die we beter niet stellen.
Wel weten we dat er nog vragen tussen ons hangen die we graag beantwoord
zouden hebben. Vragen die geleidelijk een antwoord krijgen als we ons
laten raken door de afbeelding van de twee handen die de aardbol
vasthouden. Zij staan voor barmhartigheid, een gebaar dat
onverschilligheid te boven gaat, dat spreekt van bij elkaar gehouden
worden, van verder gedragen worden tot waar het veilig is en waar we
tegen elkaar kunnen lachen: mededogen - zegen - vreugde.
Vandaag is het Palmzondag.
Het is gebruikelijk het verhaal te horen van Jezus’ lijden en dood:
verraad, verloochening, bloedende handen aan het kruis en een
afschuwelijke dood.
Maar voor dat verhaal hoeven
we geen 2000 jaar terug te gaan. Als we naar het nieuws kijken en
luisteren en de krant goed lezen, dan zien we dat dat lijden van Jezus
zich dagelijks op veel grotere schaal afspeelt, niet met spijkers maar
met zelfmoord aanslagen, met koele berekening en het opruimen van kleine
mensen die, zoals Jezus toen, ook nu niet in het systeem passen.
Onverschilligheid en economische belangen horen bij de martelwerktuigen.
Ik hoef maar wat te lezen van Amnesty International en ik lees
het lijdensverhaal. En nooit wordt iemand beter van andermans lijden en
dood.
De eerste lezing is me heel
dierbaar omdat ze me herinnert aan mijn opa, “vader Nies” zoals hij werd
genoemd, die de eerste was die me vertelde over Jezus, dat ze hem de
baard uitrukten en hem bespuwden en dood maakten op het kruis. Hij en ik
hadden toen geen vermoeden dat het er nog altijd zo aan toe ging en nog
veel erger. In plaats van het lijdensverhaal heb ik de parabel van de
barmhartige Samaritaan voorgelezen. Barmhartig is een heel oud woord
uit de vroege Middeleeuwen dat we het beste uitleggen met de spreuk:
“Wat gij wilt dat anderen aan u doen, doe dat ook aan hen.”
Het is barmhartigheid die we
aan het werk zien als we kijken naar de afbeelding van de handen die de
aardbol omvatten. Dàt zijn de handen van de barmhartige Samaritaan.
Juist zoals er vandaag ontelbare mensen zijn met bloedende handen en
harten, zo mogen we daartegenover denken aan de handen van vaders en
moeders, pleegmoeders, geliefden, dokters, verpleegkundigen, ontelbare
die mantelzorg geven om niet, politiemannen en -vrouwen die je uit de
sloot halen, enz., allemaal mensen die ons heil doen toekomen en iets
van vreugde in ons achter laten. Juist zoals de barmhartige Samaritaan
met zijn handen deed.
Zij kunnen geen dood, rampen
als aardbevingen, tsunamis, aanslagen voorkomen. Maar hun barmhartigheid
houdt de aarde in haar baan: die handen brengen mensen thuis, houden ons
vast en brengen ons verder. En als ze dat niet kunnen “dan bezweren ze
wat niet tegen te houden is en niet te beschermen is, dan zijn zij de
weerloze handen die zich zo ver mogelijk uitstrekken in de onmetelijke
niet af te schermen ruimte en dan neerdalen op een dierbaar hoofd om
daarin de warmte van een vurige wens over te dragen. Dan roepen zij
woorden op die van heel ver worden gehaald om aan die wens kracht bij te
zetten.” Aldus Cornelis Verhoeven.
Die handen wensen ons een
gunst, zij zeggen ons iets goed toe, zij laten genegenheid voelen, dat
is: zij zegenen ons: zij wensen ons heil, zij zeggen: “Je mag er zijn,
wat fijn dat je er bent
Die handen “knuffelen” om
het heel gewoon en onbijbels te zeggen. En vreugde is dan het deel van
wie knuffelt èn van wie geknuffeld wordt.
Dàt is verlossing, dàt is
verrijzenis: uitkomen bij vreugde.
Niets meer en niets minder.